Over deze plek

​

​​​

​

​​

​

​​

​

​​

​

Memory of Connection begon in eerste instantie niet met een theorie, maar met een ervaring. Met het verlies van iets waarvan ik op dat moment nog niet precies wist hoe ik het moest duiden. Ik probeerde te begrijpen wat er gebeurt wanneer verbinding tussen mensen beschadigd raakt. Wat maakt dat we onszelf kunnen verliezen in de ontmoeting met een ander? Waarom kan liefde zowel een plek van groei als van vernietiging zijn? Wat gebeurt er wanneer wederkerigheid verdwijnt, grenzen vervagen of erkenning uitblijft?

 

Ik begon te schrijven om betekenis te geven aan wat ik had meegemaakt. Eerst bleef ik dicht bij die ervaring zelf. Ik schreef over liefde en verlies, trauma en hechting, grenzen en zelfverlies. Maar hoe langer ik schreef, hoe moeilijker het werd om de vragen die daaruit ontstonden binnen de grenzen van één ervaring of één relatie te houden.

 

Dezelfde begrippen bleven terugkeren. Empathie. Erkenning. Waarheid. Wederkerigheid. Aandacht. Grenzen. Innerlijkheid. Ik kwam ze tegen in de psychologie en in de filosofie, in de manier waarop we liefhebben en opvoeden, maar ook in technologie, cultuur en de structuren van onze samenleving.

 

Wat begon als een poging om één ervaring te begrijpen, groeide zo langzaam uit tot een veel grotere vraag.

 

Wat maakt dat mensen werkelijk met zichzelf, met elkaar en met de wereld verbonden kunnen zijn?

 

Verbinding bleek daarbij iets anders te zijn dan ik aanvankelijk dacht. Het is niet hetzelfde als nabijheid, harmonie of liefde. Mensen kunnen intens met elkaar verbonden zijn en elkaar toch beschadigen. We kunnen voortdurend met anderen in contact staan en ons tegelijkertijd diep alleen voelen. Verbinding op zichzelf zegt daarom nog weinig over wat er tussen mensen ontstaat. Het gaat ook om de kwaliteit en de voorwaarden ervan: om wederkerigheid en erkenning, empathie en aandacht, grenzen en verantwoordelijkheid, om ruimte voor een eigen innerlijke wereld én voor die van de ander.

 

Vanuit die gedachte begon ik steeds vaker aan een bos te denken. Een boom lijkt op zichzelf te staan. Boven de grond zien we een stam, takken en bladeren: een afzonderlijke, begrensde vorm. Maar onder onze voeten gaat het verhaal verder. Wortels zoeken hun weg door de aarde, tussen schimmels, organismen, water en voedingsstoffen. Wat boven de grond afzonderlijk lijkt, blijkt onder de oppervlakte deel van een veel groter geheel.

 

Een boom kan alleen groeien wanneer de bodem waarin hij wortelt dat mogelijk maakt. Tegelijkertijd wordt die bodem mede gevormd door alles wat erop en erin leeft. Er is geen enkel afzonderlijk punt waarop de gezondheid van het bos zich bevindt. Zij ontstaat in de relaties tussen de delen.

 

Ik geloof dat hetzelfde geldt voor onze samenleving. Wij bestaan niet los van de wereld waarin we leven. Vanaf onze eerste levensdagen worden wij gevormd in ontmoeting met anderen en met de wereld waarin we terecht zijn gekomen. Onze innerlijke wereld, relaties, cultuur en instituties bestaan niet los van elkaar. De samenleving vormt mensen en mensen vormen de samenleving. Wat wij aandacht geven groeit. Wat wij normaliseren verandert onze omgang met elkaar. Wat wij verliezen in de ruimte tussen mensen, heeft uiteindelijk zijn weerslag op de wereld die we samen maken.

 

Ik ben omdat wij zijn.

 

Dat betekent niet dat het individu oplost in het geheel. Integendeel. Verbinding vraagt juist ook om eigenheid, begrenzing, ruimte en verschil. Maar niemand wordt mens in afzondering. Wie wij zijn ontstaat altijd ergens tussen autonomie en afhankelijkheid, tussen binnenwereld en buitenwereld, en tussen het zelf en de ander.

 

Vanuit die beweging is Memory of Connection gegroeid. Daarom bewegen de teksten op deze website zich door verschillende lagen van het menselijke bestaan. Soms beginnen ze bij een persoonlijke ervaring, soms bij de ontmoeting tussen twee mensen en soms bij een ontwikkeling in de samenleving. Ze gaan over liefde en trauma, verlangen en schaamte, ouderschap en macht, empathie en innerlijkheid, technologie, seksualiteit, misogynie en beschaving. De onderwerpen verschillen, maar onder de oppervlakte raken hun wortels elkaar.

 

Ook de thema’s Het lege midden, Het sacrale midden en Het verloren midden zijn vanuit die zoektocht ontstaan. Ze onderzoeken verschillende perspectieven op hetzelfde landschap: wat zich afspeelt in de mens, wat ontstaat tussen mensen en wat zichtbaar wordt in de wereld die we gezamenlijk vormgeven.

 

Memory of Connection is daarom geen afgerond gedachtegoed en ook geen verzameling antwoorden. Het is een plek van onderzoek, waar ik probeer verbanden zichtbaar te maken tussen dingen die we vaak juist afzonderlijk bekijken. Een plek waar persoonlijke ervaring een psychologische vraag kan worden, een psychologische vraag een filosofische, en waar een filosofische vraag uiteindelijk iets zichtbaar kan maken over hoe wij met elkaar samen leven.

 

Ik weet niet waar dat onderzoek uiteindelijk zal uitkomen, maar misschien is dat juist de bedoeling. Want wie een bos werkelijk wil begrijpen, kan niet alleen naar de bomen kijken. We moeten ook leren kijken naar de bodem waarin ze wortelen, naar wat hen voedt en naar de vaak onzichtbare verbindingen die het geheel bij elkaar houden.

 

En dat geldt ook voor ons

 

 

 

De herinnering aan verbinding begint hier

​​